Η ιστορία μιας θυσίας

Έντυπη Έκδοση
Κυριακή 14 Φεβρουαρίου 2010

http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=131197

Το δράμα της αμερικανίδας ακτιβίστριας Ρέιτσελ Κόρι, που καταπλακώθηκε από μπουλντόζα με εντολή του ισραηλινού στρατού, έγινε θεατρική παράσταση

Της ΕΦΗΣ ΜΑΡΙΝΟΥ

Στις 16 Μαρτίου του 2003 η 23χρονη Ρέιτσελ Κόρι στέκεται μπροστά σε σπίτι Παλαιστινίων προσπαθώντας να σταματήσει τις ισραηλινές μπουλντόζες. Νιώθει ασφάλεια: είναι Αμερικανίδα, λευκή, ξανθιά. Φορώντας φωσφοριζέ γιλέκο, φωνάζοντας με την ντουντούκα ότι δεν υποχωρεί, βλέπει τον εκσκαφέα Κατέρπιλαρ D9, βάρους 60 τόνων, να έρχεται κατά πάνω της, δεν φαντάζεται όμως ότι θα συνεχίσει.

Γονατίζει στη μέση της πορείας του οχήματος αλλά ο οδηγός δεν σταματά. Η Ρέιτσελ αγνοεί ότι οι ισραηλινοί στρατιώτες δεν κάνουν τίποτα χωρίς εντολή... Ακόμη κι όταν συνειδητοποιεί ότι η μπουλντόζα εξακολουθεί να προχωρεί, η Ρέιτσελ μένει στο έδαφος. Ο εκσκαφέας περνά από πάνω της, κάνει πίσω και ξαναπερνά πάνω από το ισοπεδωμένο απ' τις ερπύστριες κορμί της...

Αντιπολεμικό μανιφέστο

Εχουν περάσει επτά χρόνια από τότε που η Κόρι δολοφονήθηκε από τον ισραηλινό στρατό κι έγινε σύμβολο του αγώνα για δικαιοσύνη στη Μέση Ανατολή. Τα ημερολόγια, τις επιστολές και τα e-mail που έστελνε στους δικούς της, πήραν οι Αλαν Ρίκμαν και Κάθριν Βίνερ και δημιούργησαν ένα θεατρικό κείμενο, έστω με μορφή μονολόγου. Το έργο με τίτλο «Το όνομά μου είναι Ρέιτσελ Κόρι» αποτελεί, κυρίως, ένα αντιπολεμικό μανιφέστο που καταγγέλλει την ωμή βία των Ισραηλινών σε βάρος του παλαιστινιακού λαού. Η παράσταση πρωτοανέβηκε το 2005 στο Λονδίνο με μεγάλη επιτυχία. Από τότε παρουσιάστηκε σε δεκάδες θέατρα σ' όλο τον κόσμο, ακόμα και στο ίδιο το Ισραήλ. Στην Ελλάδα ο Θοδωρής Τσαπακίδης ανέβασε πρώτος το έργο στο «Φούρνο», με ερμηνεύτρια τη Δέσποινα Σαραφίδου. Τώρα παρουσιάζεται στο Δώμα του Θεάτρου του Νέου Κόσμου από τη θεατρική ομάδα «Familia», σε σκηνοθεσία Μάνιας Παπαδημητρίου.

Η Δήμητρα Σύρου είναι αποκαλυπτική στο ρόλο της Ρέιτσελ. Ανάμεσα σε δεκάδες μικροπράγματα (ρούχα, κάρτες, σακίδια, ντουντούκες), πηγαινοέρχεται χωρίς ανάσα από την εφηβική στην ενήλικη ζωή της ηρωίδας μέχρι τον τραγικό θάνατό της. Το ύφος, η σκέψη, τα αισθήματα αλλάζουν όσο η ροζ αμερικάνικη «ευτυχία» που εγκατέλειψε δίνει έδαφος στη ρημαγμένη γη της Γάζας. Η Μάρω Αγρίτη συμμετέχει στην παράσταση διαλέγοντας μουσικές.

Πώς ένα νέο κορίτσι από την ήσυχη πολιτεία Ολυμπία της Ουάσιγκτον αποφασίζει να ταξιδέψει στη Λωρίδα της Γάζας, σ' ένα κομμάτι γης όπου χρόνια τώρα οι βομβαρδισμοί αποτελούν καθημερινή ρουτίνα; Η Ρέιτσελ από μικρή επιθυμούσε ν' ανακαλύψει τον κόσμο και την αλήθεια. Ηταν ένα ονειροπόλο πλάσμα, ακατάστατο, λεπτοκαμωμένο, που του άρεσε να φτιάχνει λίστες για τα πάντα και να καπνίζει μανιωδώς. Στο κολέγιο γίνεται μέλος του Διεθνούς Κινήματος Αλληλεγγύης και με το τέλος των σπουδών της φεύγει για τη Ράφα. Μαθαίνει να λειτουργεί σαν ανθρώπινη ασπίδα και συμμετέχει σε εκδηλώσεις κατά της πολιτικής του Μπους και του πολέμου στο Ιράκ.

Η Ρέιτσελ Κόρι, άοπλη, σκοτώνεται εν ψυχρώ γιατί υπερασπίστηκε στοιχειώδη ανθρώπινα δικαιώματα. Και η κυβέρνηση του Ισραήλ; Μιλάει για «τραγικό ατύχημα» -παρόλο που υπήρξαν δεκάδες μάρτυρες του περιστατικού το οποίο μάλιστα αποτυπώθηκε καρέ-καρέ. Η οικογένειά της στράφηκε δικαστικά εναντίον της κατασκευάστριας εταιρείας της μπουλντόζας, Κατερπίλαρ Α.Ε. Το νομικό επιχείρημα αποτέλεσε το γεγονός ότι η εταιρεία γνώριζε πως τα συγκεκριμένα οχήματα που πουλούσε στην ισραηλινή κυβέρνηση χρησιμοποιούνταν κατά παράβαση της διεθνούς ανθρωπιστικής νομοθεσίας.

Συνέχεια στο δικαστήριο

Η αγωγή απορρίπτεται το 2005 και η οικογένεια ζητά επανεκδίκαση. Οι συνήγοροι της Κατερπίλαρ υποστηρίζουν ότι η συνέχισή της συνδέεται με πολιτικά ζητήματα (οι αμερικανοί δικαστές θα αναγκαστούν να γνωμοδοτήσουν περί ισραηλινής πολιτικής στην κατεδάφιση των σπιτιών των Παλαιστινίων) για τα οποία αρμοδιότητα έχει ο πρόεδρος και το Κογκρέσο.

Ο δικαστής Μάικλ Χόκινς ζητά από τον δικηγόρο της Πολιτικής Αγωγής να κάνει μια υπόθεση: αν στη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου αμερικανός κατασκευαστής φούρνων εξακολουθεί να εφοδιάζει τη Γερμανία γνωρίζοντας ότι τα προϊόντα του μετατρέπονται σε τάφους Εβραίων, υπάρχει νομική βάση για να προσαχθεί η εταιρεία;..

Εκείνος του απαντά: «Ομως το Ισραήλ είναι σύμμαχος των ΗΠΑ κι ένα αμερικανικό δικαστήριο αν γνωματεύσει σχετικά με το τι πραγματικά συνέβη στη Γάζα και στη Δυτική Οχθη, ξεπερνά τη δικαιοδοσία του. Επίσης ο προϋπολογισμός και η πώληση αυτού του εξοπλισμού έχουν εγκριθεί από τις ΗΠΑ»...

Οσο για τους γονείς της Ρέιτσελ, που μέχρι τον τραγικό θάνατό της ήταν δυο τυπικοί φιλελεύθεροι Αμερικανοί, συνεχίζουν το έργο που ξεκίνησε εκείνη. «Το μήνυμά της δίνει μεγάλο νόημα στη ζωή μας». *

Ακτιβισμός σημαίνει φως

ΑΣΤΕΡΟΠΗ ΛΑΖΑΡΙΔΟΥ | Κυριακή 31 Ιανουαρίου 2010

ΥΠΑΡΧΟΥΝ έργα που γίνονται για το θέατρο και άλλα που γίνονται στο θέατρο για να μας θυμίσουν ότι υπάρχουν και άλλοι τρόποι αντίστασης εκτός από το ζάπινγκ. Το έργο «Το όνομά μου είναι Ρέιτσελ Κόρι» ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Η ιστορία της 23χρονης αμερικανοεβραίας ακτιβίστριας, η οποία στις 16 Μαρτίου 2003 καταπλακώθηκε από μια μπουλντόζα των ισραηλινών Δυνάμεων Αμυνας στην προσπάθειά της να αποτρέψει την κατεδάφιση σπιτιών Παλαιστινίων σε κατοικήσιμη περιοχή στη Λωρίδα της Γάζας, μετατράπηκε σε έναν έξοχο μονόλογο βασισμένο στα ημερολόγια που κρατούσε και στα e-mail που έστελνε σε φίλους και στη μητέρα της. Υπό τη σκηνοθετική καθοδήγηση της Μάνιας Παπαδημητρίου, ως τις 27/4 στο Δώμα του Θεάτρου του Νέου Κόσμου η Δήμητρα Σύρου (στη φωτογραφία) είναι βέβαιο ότι με την έξοχη ερμηνεία της θα αντικαταστήσει με ένα μεγάλο θαυμαστικό το ερωτηματικό που ακολουθεί τη φράση «Ποια είναι αυτή;». Είναι ωραίο να υπάρχουν άνθρωποι που εμπιστεύονται τόσο σημαντικά κείμενα σε νέους ηθοποιούς. Και είναι ακόμη ωραιότερο, όταν εκείνοι τους βγάζουν ασπροπρόσωπους. Ακόμη και αν ο ακτιβισμός δεν είναι μέρος της ζωής ή του λεξιλογίου σου, συλλαμβάνεις τον εαυτό σου να κρέμεται από τα χείλη της ηθοποιού, η οποία μας χαρίζει μια ενσάρκωση που ώρες ώρες θυμίζει μετενσάρκωση.

Διαβάστε περισσότερα: http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&ct=67&artid=312686&dt=31/01/2010#ixzz15CEew0BC

Από την Άννα Φρανκ στη Ρέιτσελ Κόρι

Τα ημερολόγια της ακτιβίστριας που θυσίασε τη ζωή της στη Λωρίδα της Γάζας ζωντανεύουν στο Θέατρο του Νέου Κόσμου

ΑΣΤΕΡΟΠΗ ΛΑΖΑΡΙΔΟΥ | Τετάρτη 27 Ιανουαρίου 2010

Διαβάστε περισσότερα: http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&artid=311891&ct=4&dt=27/01/2010#ixzz15C9F00jY

Η Μάνια Παπαδημητρίου έμαθε για το έργο το 2003 από τα δημοσιεύματα που μιλούσαν για το φρικτό τέλος της Κόρι και θέλησε να το ανεβάσει. «Οταν το διάβασα, συγκλονίστηκα. Είναι σαν να παίρνει το νήμα από το “Ημερολόγιο της Αννας Φρανκ” και να το πηγαίνει παραπέρα. O λόγος για τον οποίο πρέπει να ανεβαίνουν τέτοιες παραστάσεις είναι πρωτίστως πολιτικός». Εμπιστεύθηκε τον ρόλο σε μια νέα ηθοποιό και δικαιώθηκε. Η Δήμητρα Σύρου ήταν εκπληκτική στην προχθεσινή πρεμιέρα που παρακολουθήσαμε στο Δώμα του Θεάτρου του Νέου Κόσμου. Περνάει με μοναδικό ταλέντο από την ανεμελιά του αγοροκόριτσου που κάνει συλλογή από βαζάκια ρίγανης και ανολοκλήρωτων μωρουδιακών φωτο-άλμπουμ, τα φτιάχνει και τα χαλάει με τον ατίθασο Κόλιν και της αρέσει ο Σαρλό, στη γυναίκα που μεγάλωσε απότομα με το που πάτησε το πόδι της μακριά από την ενοχλητική ασφάλεια του Δυτικού κόσμου. «ΟΚ, σόρι για τη διατριβή» λέει η Ρέιτσελ έχοντας αραδιάσει τα «πιστεύω» της με μάτια που λάμπουν από πείσμα και δάκρυα. Η ηθοποιός φεύγει, αφήνοντας στη μικρούλα Κόρι τον τελευταίο λόγο: «Το όνειρό μου μπορεί και θα γίνει πραγματικότητα αν όλοι είμαστε στραμμένοι προς το μέλλον και δούμε το φως που λάμπει εκεί». Το βίντεο της 5ης Δημοτικού διακόπτεται από τα πλάνα του θανάτου της. Τέλος.

Αυτό πρέπει να σταματήσει

http://www.sevenart.gr/news-detail.php?catid=9&id=93

03 Ιουνίου 2010 | SevenArt.gr

Του Δημήτρη Πετιμεζά (petimezas@sevenart.gr)

“Αυτό πρέπει να σταματήσει. Νομίζω ότι είναι μια καλή ιδέα για όλους μας να παρατήσουμε ό,τι κάνουμε και να αφιερώσουμε τις ζωές μας στο να το κάνουμε αυτό να σταδματήσει. Δεν νομίζω ότι αυτό είναι κάτι το εξτρεμιστικό πλέον. Ακόμα θέλω πολύ να χορέψω πλάι στην Pat Benatar και να έχω αγόρια και να κάνω καραγκιοζιές. Αλλά επίσης θέλω και αυτό να σταματήσει” είναι τα λόγια της Rachel Corrie, της Αμερικανοεβραίας που πήγε εθελόντρια στην Παλαιστίνη και πέθανε κάτω από μια μπουλντόζα που είχε σκοπό να γκρεμίσει σπίτια Παλαιστινίων.

Έχοντας μπει πλέον στον Ιούνιο, οι παραστάσεις που ακόμη ανεβαίνουν είναι ελάχιστες. Παράλληλα, εξ αιτίας της στυγερής δολοφονίας των ακτιβιστών του Free Gaza Movement, νομίζουμε πως είναι καλό να θυμηθούμε, μια από τις καλύτερες παραστάσεις που ανέβηκαν την θεατρική χρονιά που φτάνει στο πέρας της. Ο λόγος για την παράσταση “Το όνομα μου είναι Rachel Corrie”. Η παράσταση ανέβηκε φέτος για δεύτερη φορά στην Ελλάδα. Αυτήν την φορά για την ενίσχυση του σκοπού “Ένα καράβι για την Γάζα”, το καράβι της ελληνικής αποστολής που επιχείρησε ανεπιτυχώς να σπάσει τον αποκλεισμό της λωρίδας της Γάζας.

Καταρχήν, χρειάζεται να πούμε πως το κείμενο της παράστασης είναι μια επιμέλεια του προσωπικού ημερολογίου και των email που έστελνε σε γονείς και φίλους της η Rachel Corrie όταν ήταν στην Παλαιστίνη. Την επιμέλεια των κειμένων έχει κάνει ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Alan Rickman με την βοήθεια της δημοσιογράφου Katharine Viner που έχει μια εμβρίθεια γνώσεων για το παλαιστινιακό ζήτημα. Να τονίσουμε επίσης, πως η παράσταση ανέβηκε για πρώτη φορά στο Royal Court Theater του Λονδίνου όπου έσπασε τα ταμεία. Αντίθετα, όταν μετά από συμφωνία που έκλεισαν οι συντελεστές της παράστασης, επιχείρησαν να την ανεβάσουν στην Νέα Υόρκη, η παράσταση αναβλήθηκε επ' αόριστον. Η επίσημη δικαιολογία ήταν η πρόσφατη αρρώστια του Ariel Sharon και η εκλογή της Hamas στην Παλαιστίνη.

Το δεύτερο ανέβασμα της παράστασης στην Ελλάδα έγινε τον Γενάρη που μας πέρασε στο “Θέατρο του Νέου Κόσμου”. H σκηνοθέτρια της παράστασης, Μάνια Παπαδημητρίου, πέτυχε να διεισδύσει στον ρεαλισμό του κειμένου και μέσα από τις σκηνές που δημιούργησε, έκανε πράξη την τραγωδία στην πιο καθαρή της μορφή. Ενώ αυτό που συγκλόνισε στην παράσταση, ήταν η ερμηνεία της πρωταγωνίστριας Δήμητρας Σύρου. Το πιο κρίσιμο στοιχείο που διέθετε η ερμηνεία της, ήταν η εναλλαγή των διαθέσεων και ακόμη περισσότερο η ισορροπία που είχε ανάμεσα σε θεμελιώδεις αλλαγές συναισθημάτων.

Η Rachel όπως φαίνεται μέσα από την παράσταση, σε αντίθεση με αυτό που μπορεί να νομίζουν πολλοί άνθρωποι, δεν είναι ένας άνθρωπος με παρωπίδες, ένας φανατικός με αγαθές προθέσεις. Δεν είναι μια γυναίκα που το αποκλειστικό της ενδιαφέρον έχει γίνει ο ακτιβισμός. Αναζητώντας την αιτία αντί στην ίδια την πραγματικότητα, σε κάποια άλλη ψυχολογική αδυναμία ή τραύμα. Νέα, με όνειρα για το μέλλον, ενθουσιάζεται με τον κόσμο, την τέχνη και την ζωή. Αυτό είναι που μένει στην παράσταση· η Rachel είναι μια από εμάς. Η παράσταση γίνεται στο τέλος της, αιχμή του πολιτικού θεάτρου και με το πέσιμο της αυλαίας έχουμε στο μυαλό μας έναν μονόλογο-ύμνο στον ανθρωπισμό. Χαρακτηριστικό της παράστασης ήταν πως με το τέλος της, πολλοί από τους θεατές δεν είχαν λόγια να την περιγράψουν, κάτι που δεν το συναντάς τόσο συχνά.

Όταν βγήκαμε από το θέατρο κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει την τραγική κατάληξη που θα είχε η διεθνής αποστολή του Free Gaza Movement. Έχοντας ωστόσο ακόμη την μορφή της Rachel Corrie στο μυαλό μας γνωρίζουμε πως αυτό που πρέπει να κάνουμε όλοι είναι ό,τι μπορούμε ώστε αυτό να σταματήσει. Μπορεί να κάνουμε πολλά πράγματα στην ζωή μας, να έχουμε να προσωπικά μας προβλήματα αλλά αυτήν την αδικία ο καθένας με τον τρόπο του πρέπει να την κάνει να σταματήσει.

Το όνομά μου είναι Μνήμη

Ελευθεροτυπία, Πέμπτη 29 Απριλίου 2010
ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΙΔΑΛΗΣ

http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=156846

Ενα κορίτσι αμερικανοεβραϊκής καταγωγής, που στα δέκα του γράφει: «Ονειρό μου είναι να δοθεί στους φτωχούς μια ευκαιρία».

Στα δώδεκά του: «Το να σέβομαι τον τόπο μου, αλλά να αναγνωρίζω και στους άλλους το ίδιο δικαίωμα, είναι ζήτημα ηθικής για μένα».

Στα 23 της φεύγει από τις ΗΠΑ πηγαίνοντας στη Γάζα ως ακτιβίστρια στο πλευρό των Παλαιστινίων. Μετά δύο μήνες, στη Ράφα, μια μπουλντόζα του ισραηλινού στρατού την καταπλάκωσε στην προσπάθειά της να αποτρέψει την κατεδάφιση σπιτιού παλαιστινιακής οικογένειας (16 Μαρτίου 2003).

Το ημερολόγιό της και τα email της αποτελούν τον θεατρικό μονόλογο «Το όνομά μου είναι Ρέιτσελ Κόρι» -που επιμελήθηκαν ο ηθοποιός Αλαν Ρίκμαν και η δημοσιογράφος Κάθριν Βίνερ- και ο οποίος παίζεται σε διάφορες χώρες.

Στο Θέατρο Νέου Κόσμου (Κυριακή και Δευτερότριτα έως 5 Μαΐου) σε ρεαλιστική κι απέριττη σκηνοθεσία Μάνιας Παπαδημητρίου. Η νιόβγαλτη και ταλαντούχα Δήμητρα Σύρου πραγματώνει έναν μικρό άθλο ερμηνεύοντας τη Ρέιτσελ Κόρι σε διάφορες φάσεις της σύντομης ζωής της (εφηβεία, γονείς, φίλοι, ταξίδι στην Παλαιστίνη). Ιδεαλίστρια, μαχητική, διψασμένη για δικαιοσύνη, θέτει αμείλικτα ερωτήματα, κάνει αιχμηρές σκέψεις για την υποκρισία, την ισοπεδωτική εξουσιαστική αντίληψη σε ΗΠΑ και Ισραήλ.

Συγκλονισμένη με το γκρέμισμα σπιτιών, την καταστροφή κήπων και πηγαδιών από Ισραηλινούς στρατιώτες, με την προσπάθεια εξαθλίωσης και αφανισμού των Παλαιστινίων, νιώθει φόβο και αποτροπιασμό για τον δυτικό πολιτισμένο κόσμο που κλείνει τα μάτια. «Δεν μπορείς να το φανταστείς αν δεν το δεις... Η ζωή δεν είναι έτσι παντού... Πρέπει να αντιστέκεσαι με κάθε κόστος... Η δουλειά μου είναι να νοιάζομαι. Αυτό ξέρω».

Εργο που αφυπνίζει συνειδήσεις, που υπερασπίζεται τη μνήμη με τη σπαρακτική ειλικρίνεια της Κόρι. Αξίζει να το δείτε όπως και να διαβάσετε το βιβλίο-ημερολόγιό της (εκδόσεις «Αιώρα» - μετάφραση Νάνσυ Τρικαλίτη). Σε βουβό ρόλο του χρόνου και της συλλογικής συνείδησης στην παράσταση η Μάρω Αγρίτη.